دانلود جزوه، خلاصه و نکات مهم کتاب مقدمات مدیریت آموزشی علی علاقه بند

تفاوت در «مبنای شکل‌گیری» است. سازمان رسمی «بر اساس هدف‌های قانونی، ساختار از پیش‌طراحی‌شده، قوانین مدون و تقسیم‌کار مشخص» شکل می‌گیرد. اما سازمان غیررسمی «بر اساس توافق‌های ضمنی، روابط عاطفی و ارزش‌های مشترک» به‌طور طبیعی و خودجوش ایجاد می‌شود. کلید تمایز: رسمی = طراحی‌شده و قانونی، غیررسمی = خودجوش و عاطفی.

مشکل‌گشایی (Problem Solving) فرایند وسیع‌تری است که شامل «یافتن علل و ریشه‌یابی مشکل» هم می‌شود. اما تصمیم‌گیری (Decision Making) دقیقاً «مرحله نهایی انتخاب راه‌حل» از میان گزینه‌هاست. مراحل تصمیم‌گیری: ۱) تشخیص مشکل، ۲) دستیابی به راه‌حل‌ها، ۳) ارزش‌یابی و گزینش، ۴) اجرای تصمیم. تصمیم‌گیری، بخشی از فرایند مشکل‌گشایی است، نه خودِ آن.

یعنی مدیران در دنیای واقعی به دلیل «محدودیت‌های شناختی، عدم دسترسی به اطلاعات کامل، و محدودیت زمان و هزینه»، نمی‌توانند همه گزینه‌ها را بررسی کنند. بنابراین به‌جای انتخاب «بهترین راه‌حل ممکن» (Optimizing)، به راه‌حلی که «کافی و قابل‌قبول» باشد (Satisficing) بسنده می‌کنند. این همان «عقالنیت محدود» سایمون است.

۱) پاداش: افزایش حقوق دادن. ۲) اجبار (تنبیه): کسر حقوق یا اخراج. ۳) قانونی (مقام): چون مدیر هستم، دستور می‌دهم. ۴) تخصص: چون پزشک هستم، بیمار از من پیروی می‌کند. ۵) شخصی (مرجعیت): ناشی از جاذبه شخصیتی و محبوبیت مدیر. مؤثرترین نوع، قدرت شخصی است. در جزوه هر کدام با مثال عینی تفکیک شده.

تیلور (مدیریت علمی) بر «کارگاه و سطح عملیاتی» متمرکز بود و به‌دنبال «بهترین روش انجام کار» از طریق مطالعه زمان و حرکت بود. فایول (مدیریت اداری) بر «کل سازمان و سطوح عالی» متمرکز بود و ۵ وظیفه اصلی مدیریت (برنامه‌ریزی، سازماندهی، فرماندهی، هماهنگی، کنترل) را تعریف کرد. تیلور = کارگر و کارگاه، فایول = مدیر و کل سازمان.

رابطه‌شان «معکوس» است. هرچه حیطه نظارت (تعداد زیردستانی که مستقیماً به یک مدیر گزارش می‌دهند) گسترده‌تر باشد، تعداد مدیران و سطوح سازمانی کمتر می‌شود (ساختار تخت). هرچه حیطه نظارت محدودتر باشد، تعداد مدیران و سطوح بیشتر می‌شود (ساختار بلند). این رابطه مستقیم با پیچیدگی کار و توانایی مدیران دارد.

۱) برنامه‌ریزی: تعیین اهداف و پیش‌بینی اقدامات. ۲) سازماندهی: تقسیم کار و ایجاد ساختار. ۳) فرماندهی: هدایت و رهبری کارکنان. ۴) هماهنگی: ایجاد وحدت بین فعالیت‌های واحدها. ۵) کنترل: سنجش عملکرد و اصلاح انحرافات. مثال: مدیر مدرسه برنامه سالانه تنظیم می‌کند (برنامه‌ریزی)، معلمان را گروه‌بندی می‌کند (سازماندهی)، به آن‌ها انگیزه می‌دهد (فرماندهی)، بین بخش‌ها ارتباط برقرار می‌کند (هماهنگی) و پیشرفت را بررسی می‌کند (کنترل).

مراحل کلیدی: ۱) مکتب‌خانه‌ها (آموزش ابتدایی و قرآن)، ۲) مدارس علمیه (آموزش عالی و فقه)، ۳) دارالفنون (۱۲۶۸ قمری، شروع آموزش مدرن)، ۴) مدارس رشدیه (اولین مدارس ابتدایی جدید)، ۵) قانون اساسی معارف (۱۲۹۰ شمسی، آموزش اجباری)، ۶) تأسیس دانشگاه تهران و وزارت آموزش، ۷) انقلاب اسلامی و تحول در اهداف و محتوا، ۸) ساختار ۶-۳-۳ و سند تحول بنیادین. این مسیر در جزوه به صورت جدول زمانی خلاصه شده است.

بلافاصله پس از پرداخت، لینک دانلود در صفحه نمایش داده می‌شود و فایل PDF به ناحیه کاربری شما در سایت بژیک برای همیشه ذخیره می‌شود. دسترسی به آن دائمی و بدون محدودیت زمانی است — هر زمان که نیاز داشتید می‌توانید مجدداً دانلود کنید.