خلاصه هشت فصل اقتصاد تعلیم و تربیت پیام نور برای دانشجویان علوم تربیتی

نه، دو تعبیر با دو منطق جدا هستند و جزوه هم هر کدام را در جای خودش آورده. کالای نیمه‌عمومی یعنی آموزش در نقطه‌ای بین کالای خصوصی و عمومی می‌ایستد و تمام فوایدش در قیمت بازار منعکس نمی‌شود؛ این توصیف ماهیت خودِ کالاست. اما کالای شایسته توصیف نحوه برخورد دولت است؛ کالایی که دولت افراد را از طریق قوانین الزام‌آور به مصرفش تشویق یا وادار می‌کند. یکی از جنس اقتصاد کالاست و دیگری از جنس سیاست دولت.

کلید ماجرا این است که مهارت کجا قابل استفاده است. مهارت‌های عمومی مثل تایپ و رانندگی در تمام مؤسسات کاربرد دارند، پس کارفرما هیچ هزینه‌ای تقبل نمی‌کند و کارگر حین آموزش دستمزدی معادل بهره‌وری اندک خودش می‌گیرد؛ بعد از آموزش هم اگر مؤسسه دستمزد متناسب نپردازد، نیروی کار راحت جابه‌جا می‌شود. در آموزش تخصصی برعکس است: مهارت مختص تجهیزات همان بنگاه است، کارفرما برای نگه‌داشتن فرد بخشی از هزینه را می‌پذیرد و حین آموزش بالاتر از بهره‌وری فعلی می‌پردازد، اما پس از آموزش کمتر از بهره‌وری نهایی پرداخت می‌کند تا هزینه اولیه‌اش جبران شود.

هم نکته نموداری است و هم دقیقاً همان‌جایی که جزوه رویش تأکید گذاشته. نکته این است که هزینه نهایی، منحنی‌های هزینه متغیر متوسط و هزینه کل متوسط را نه در هر جای دلخواه، بلکه دقیقاً در نقاط حداقل آن‌ها قطع می‌کند و سمت چپ این نقاط نزولی و سمت راستشان صعودی است. دلیل شکل U بودن ATC هم در همان بخش آمده؛ ابتدا غلبه با کاهش هزینه ثابت متوسط است و بعد صعود هزینه متغیر متوسط بار افزایشی ایجاد می‌کند.

شهود شما شهود رایجی است، اما نتیجه تحلیل‌های جهانی که جزوه نقل کرده برعکس آن است: بازده خصوصی همواره بالاتر از بازده اجتماعی است. علتش در روش محاسبه است؛ در نرخ اجتماعی، کلیه اعتبارات تخصیصی دولت از بودجه عمومی هم به هزینه‌ها اضافه می‌شود و درآمد پیش از کسر مالیات ملاک قرار می‌گیرد. دو نکته همراه این بحث هم در جزوه آمده: بازده در کشورهای در حال توسعه بیشتر از کشورهای پیشرفته است و بازده مقاطع تحصیلی پایین‌تر به دلیل هزینه کمتر، چشمگیرتر است.

بله، با خیال راحت. در دانشگاه آزاد و بسیاری از دانشگاه‌های دیگر انتخاب منبع به سلیقه استاد بستگی دارد، اما منابع پیام نور سراسری تعیین می‌شوند؛ یعنی همین کتاب اقتصاد آموزش و پرورش با کد درس ۱۲۱۱۶۷۰ برای همه دانشجویانی که این درس را برداشته‌اند در سراسر کشور معرفی شده است. پس اگر اقتصاد تعلیم و تربیت را این ترم انتخاب کرده‌اید، منبع شما همین است و این خلاصه هم روی همین کتاب نوشته شده.

سوال بسیار به‌جایی است و همین‌جا بیشترین خرید اشتباه رخ می‌دهد. دو کتاب هم‌نام وجود دارد: یکی «اقتصاد آموزش و پرورش» نوشته محمود متوسلی و محمدرضا آهنچیان از انتشارات سمت، و دیگری کتاب مصطفی عمادزاده از انتشارات جهاد دانشگاهی دانشگاه اصفهان. منبع درس اقتصاد تعلیم و تربیت پیام نور کتاب عمادزاده است و این خلاصه هم دقیقاً بر پایه همان نوشته شده. ساده‌ترین راه اطمینان، نگاه کردن به کد درس ترم خودتان است؛ اگر ۱۲۱۱۶۷۰ بود، همین فایل درست است.

تفاوت در محدوده پوشش است. طبق آخرین وضعیت منابع پیام نور، فصل‌های اول تا هشتم کتاب در سرفصل امتحان پایان ترم قرار دارند و فصل‌های بعدی حذف شده‌اند. فایلی که شش فصل را پوشش داده، دو فصل آخر یعنی تقاضای خصوصی برای آموزش عالی و تقاضای اجتماعی برای آموزش عالی را جا انداخته است. این خلاصه هر هشت فصل امتحانی را در ۳۶ صفحه دارد و ترتیب فهرست کتاب هم در آن دست‌نخورده مانده است.

قضاوت را به خودتان می‌سپاریم و برای همین نمونه رایگان چند صفحه اول را بدون پرداخت و بدون ثبت‌نام باز گذاشته‌ایم. همان چند صفحه کافی است ببینید تعاریف چطور فشرده شده‌اند، فرمول‌ها و روابط ریاضی چگونه منتقل شده‌اند و سطح جزئیات با انتظار شما می‌خواند یا نه. یک نکته را هم شفاف بگوییم؛ این فایل یک خلاصه و درسنامه است و نمونه سوالات امتحانی به آن پیوست نشده است.

به‌محض تکمیل پرداخت، لینک دانلود روی همان صفحه ظاهر می‌شود و فایل به‌صورت دائمی در ناحیه کاربری شما در سایت بژیک ثبت می‌گردد؛ هر زمان و از هر دستگاهی بخواهید می‌توانید بدون محدودیت تعداد، دوباره دانلودش کنید.